CBRE(3)

ซีบีอาร์อีเผย ปี 66 ตลาดอสังหาฯเริ่มฟื้นตัวตามจีดีพี ปีแห่งการระบายคอนโด แนวราบเป็นดาวเด่นดีมานด์สูง เทรนด์ออฟฟิสเช่าต่างชาติเริ่มย้ายสู่ไฮบริดตอบโจทย์ESG ด้านค้าปลีกออฟไลน์ยังเติบโตคู่ขนานออนไลน์ ทุนต่างชาติชูไทยจุดยุทธศาสตร์ภูมิภาค แห่ลงทุนตั้งนิคมอุตฯ-โลจิสติกส์ นักท่องเที่ยวคึกคักปลายปี65 ปลุกตลาดเพิ่มซัพพลายที่พัก 12% ในปี 2568 เมกะโปรเจ็คมิกซ์ยูสมาแรง พร้อมเพิ่มพื้นที่พัฒนาโครงการใหม่ หลังการจัดเก็บภาษีถือครองที่ดินมีผลบังคับใช้

CBRE(3)
 

นางสาวรุ่งรัตน์ วีระภาคย์การุณ กรรมการผู้จัดการ ซีบีอาร์อี ประเทศไทย เปิดเผยถึง แนวโน้มธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ในปี 2566 ว่า ต้นปีเริ่มมีทิศทางบวกมากกว่าปีก่อน ๆ ซึ่งเป็นผลมาจากการฟื้นตัวของการท่องเที่ยวตั้งแต่ไตรมาสสุดท้ายของปี 2565 เพราะต่างชาติและนักลงทุนเชื่อมั่น ทำให้ทั้งตลาดที่พักอาศัยและตลาดพื้นที่สำนักงานมีความชัดเจนมากขึ้นในเรื่องของความต้องการพื้นที่มากขึ้น  อีกทั้ง ผู้พัฒนาโครงการปรับตัวออกแบบกลยุทธ์และนโยบายให้สอดคล้องกับธุรกิจของตนเองและยังพัฒนาสินค้าให้ตอบสนองความต้องการใหม่ ๆ ของลูกค้าได้เป็นอย่างดี เพราะทำความเข้าใจเทรนด์ใหม่ ๆ ที่เกิดขึ้นทั้งในตลาดที่พักอาศัยและตลาดอสังหาริมทรัพย์เชิงพาณิชย์ 

ขณะที่ นางสาวโชติกา ทั้งศิริทรัพย์ หัวหน้าแผนกวิจัยและที่ปรึกษาการพัฒนาโครงการ ซีบีอาร์อี ประเทศไทย กล่าวเสริม ถึงภาพรวมของเศรษฐกิจว่า ธนาคารแห่งประเทศไทยคาดการณ์การเติบโตของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ หรือ GDP ในปี 2566 ที่ระดับ 3.6% เพิ่มขึ้น3.2% จากปี 2565   โดยปัจจัยหลักขึ้นอยู่กับจำนวนนักท่องเที่ยวและผลการดำเนินงานของภาคการส่งออกเป็นหลัก   อีกทั้ง รัฐบาลจะต้องสร้างความสมดุลระหว่างความจำเป็นที่จะลดมาตรการกระตุ้นทางการคลังโดยไม่กระทบต่อการเติบโตด้านการบริโภคโดยรวมอย่างไร เพราะอัตราหนี้ส่วนบุคคลยังสูงอยู่  ทั้งนี้ ผลกระทบจากวิกฤตโควิด-19 ลดน้อยลงมาก  ปีนี้จึงยังถือว่าเป็นปีที่ดีที่ได้ผ่านพ้นจุดวิกฤต่ำสุด ที่ทำให้ธุรกิจเปลี่ยนแปลงปรับตัวมาอยู่ในจุดที่สามารถใช้ชีวิตได้อย่างปกติ ในรูปแบบใหม่ของการใช้ชีวิต การทำงาน และการพักผ่อน

คอนโดเน้นระบายสต็อกเก่า
เทรนด์รุกเปิดตัวแนวราบ 

ทางด้านตลาดคอนโดมิเนียมใจกลางกรุงเทพมหานครยังทรงตัว ไม่มีความเคลื่อนไหวมากนัก สัดส่วน 95% ของคอนโดมิเนียมที่เปิดตัวใหม่ตั้งอยู่ในทำเลรอบนอกใจกลางเมืองและชานเมืองเป็นหลัก เนื่องจากกลุ่มเป้าหมายคือลูกค้าระดับกลาง-ล่าง แต่ตลาดที่คนให้ความสนใจและมีความต้องการคือ ที่พักอาศัยแนวราบ เพราะมีความหนาแน่นน้อยกว่า มีพื้นที่ขนาดใหญ่กว่า และสามารถปรับเปลี่ยนพื้นที่ได้มากกว่า   ทำให้ในปีนี้ ผู้พัฒนาโครงการจะรุกเปิดตัวโครงการบ้านแนวราบมากขึ้น เพื่อมุ่งเน้นเจาะกลุ่ม “เรียลดีมานด์”หรือผู้ที่ต้องการซื้อเพื่ออยู่เองจากในประเทศ

ในส่วนของตลาดคอนโดมิเนียมใจกลางเมือง คาดว่าผู้พัฒนาโครงการมุ่งเน้นระบายสินค้าที่สร้างเสร็จที่ยังค้างอยู่ในตลาดให้หมดซึ่งพร้อมเข้าอยู่ แล้วจึงประเมินศักยภาพในการเปิดตัวโครงการใหม่ในทำเลที่ยังมีความต้องการใจกลางกรุงเทพฯ ตั้งแต่ช่วงครึ่งปีหลังที่ผ่านมายังต้องใช้เวลาในการฟื้นตัว   ในปี 2566 เราอาจเห็นการเปิดตัวคอนโดมิเนียมใจกลางเมืองไม่มากนัก     โดยคาดว่าน่าจะเกิดขึ้นในไตรมาสที่ 4  และเทรนด์ที่น่าจับตามองคือโครงการมิกซ์ยูสที่มีการผสมผสานของที่พักอาศัย การมีสุขภาวะที่ดี และอสังหาริมทรัพย์เชิงพาณิชย์เข้าไว้ด้วยกัน


นางสาวอาทิตยา เกษมลาวัณย์ หัวหน้าแผนกซื้อขายโครงการที่พักอาศัย ซีบีอาร์อี ประเทศไทย กล่าวถึงตลาดที่อยู่อาศัย ตลาดแนวราบยังคงเติบโตต่อเนื่องในทุกระดับราคาเช่นเดียวกับในปีที่ผ่านมา   ผู้ซื้อเพื่ออยู่อาศัยเองมีความคาดหวังและความต้องการที่ชัดเจนที่ผู้พัฒนาโครงการจะต้องตอบสนองให้ได้เพื่อสร้างยอดขาย    ผู้ซื้อยังคงให้ความสำคัญกับการใช้งานพื้นที่ ความเป็นส่วนตัว พื้นที่สีเขียวแบบเปิดโล่ง สุขภาวะที่ดี และเทคโนโลยี รวมทั้งมีพื้นที่ที่สามาถปรับเปลี่ยนได้เพื่อให้สมาชิกในครอบครัวหลายคนสามารถทำงานจากที่บ้านได้  รวมถึงพื้นที่ที่อำนวยความสะดวกให้กับสมาชิกต่างวัยในครอบครัวได้ใช้ชีวิตร่วมกัน    สำหรับโครงการบ้านเดี่ยวระดับลักซ์ชัวรี่และซูเปอร์ลักซ์ชัวรี่จำเป็นต้องจัดสรรที่จอดรถให้เพียงพอ รวมถึงพิจารณาการติดตั้งที่ชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า”

“สำหรับตลาดคอนโดมิเนียมมือสอง ผู้ซื้อส่วนหนึ่งสนใจที่จะซื้อคอนโดมิเนียมเก่าเพราะมีขนาดยูนิตใหญ่กว่าคอนโดมิเนียมในโครงการใหม่ ๆ  ทั่วไป     คอนโดมิเนียมมือสองเหล่านี้มักจะขายในราคาต่อตารางเมตรที่ต่ำกว่าโครงการใหม่ ทำให้ผู้ซื้อสามารถลงทุนตกแต่งปรับปรุงเพื่อให้เหมาะสมกับความต้องการของครอบครัวได้

นางสาวปพิณริยา พึ่งเขื่อนขันธ์ หัวหน้าแผนกซื้อขายที่พักอาศัยรายย่อย ซีบีอาร์อี ประเทศไทย กล่าวเสริมถึงความต้องการซื้ออสังหาริมทรัพย์ในต่างประเทศ ผู้ซื้อชาวไทยยังคงให้ความสนใจประเทศอังกฤษและออสเตรเลีย และมักจะมีจุดประสงค์ในการซื้อเพื่อเป็นที่พักอาศัยให้กับบุตรหลานที่ไปศึกษาต่อ รวมถึงเพื่อการลงทุน เพื่อความเป็นอยู่ที่ดีของครอบครัว และเพื่อเติมเต็มด้านไลฟ์สไตล์การท่องเที่ยวในต่างประเทศ เช่น ญี่ปุ่น และมีการพิจารณาทำเลใหม่ ๆ อย่างมัลดีฟส์เป็นต้น” 


บริษัทข้ามชาติมองหาออฟฟิสใหม่
เน้นไฮบริดตอบโจทย์ESG 

ทางด้านตลาดสำนักงาน ในปี  2565 ที่ผ่านมาบริษัทในประเทศมีการต่ออายุสัญญาเช่าพื้นที่เดิม โดยเฉพาะกลุ่มบริษัทที่เช่าพื้นที่ขนาดใหญ่ แตกต่างจากบริษัทข้ามชาติในกรุงเทพฯ  เน้นใช้พื้นที่สำนักงานมากกว่า ทำให้แนวโน้มมีบริษัทเริ่มย้ายสำนักงานไปยังอาคารใหม่ระดับพรีเมียมเกรดเอแล้ว ซึ่งเป็นเทรนด์ใหม่ที่น่าจับตามองในปีนี้

รวมไปถึงเกิดเทรนด์ตลาดอาคารสำนักงานที่มีออฟฟิศที่ได้มาตรฐานระดับสากลและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมเพิ่มขึ้นอย่างมาก ทำให้บริษัทข้ามชาติ มีการกำหนดนโยบายใหม่เรื่องสถานที่ทำงาน โดยเฉพาะบริษัทที่มีการทำงานแบบไฮบริด ต่างใช้ประโยชน์จากโอกาสนี้ในการยกระดับคุณภาพสถานที่ทำงานของตนเองให้เป็นไปตามข้อกำหนดด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาล หรือ ESG ของบริษัทที่ต้องปฏิบัติ เพราะได้กำหนดเป็นกลยุทธ์หนึ่งในการรักษาและดึงดูดพนักงานที่มีความสามารถ รวมถึงสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีในสำนักงานเพื่อจูงใจให้พนักงานอยากเข้ามาทำงานที่สำนักงานมากขึ้น  

นอกจากนี้ ซีบีอาร์อีคาดว่าในปี 2566 จะมีธุรกรรมการเช่าพื้นที่สำนักงานเพิ่มมากขึ้น บริษัทไทยหลายแห่งได้ตกลงที่จะย้ายจากอาคารที่เช่าอยู่มานานกว่า 20 ปี เพื่อเปิดรับการทำงานแบบไฮบริดที่ได้กลายเป็นมาตรฐานการทำงานรูปแบบใหม่ในกรุงเทพฯ

“เจ้าของอาคารสำนักงานดึงดูดผู้เช่าโดยการเสนอเงื่อนไขการเช่าจูงใจ ให้ธุรกิจขนาดใหญ่ย้ายสำนักงาน    อาคารสำนักงานใหม่ ซึ่งมีความต้องการพื้นที่ทำงานที่ยืดหยุ่น (Flex Space) และบริการที่หลากหลายเพื่อให้สอดคล้องกับการสร้างสถานที่ทำงานที่ทันสมัยและตอบสนองความต้องการของผู้ใช้อาคารในด้านสุขภาพและไลฟ์สไตล์ รวมถึงการออกแบบให้เกิดการมีส่วนร่วมกับพนักงานและการดำเนินการตามกลยุทธ์การใช้พื้นที่ทำงาน แต่ยังต้องคำนึงถึงต้นทุนการตกแต่งพื้นที่สำนักงานใหม่จะเป็นข้อพิจารณาที่สำคัญสำหรับผู้เช่า” นายศรุต วีรกุล ผู้อำนวยการ แผนกพื้นที่สำนักงาน ซีบีอาร์อี ประเทศไทย กล่าว



CBRE(2)



ค้าปลีกยังไม่หยุดลงทุนโตต่อ
ท่ามกลางออฟไลน์มาแรง

ในตลาดพื้นที่ค้าปลีก เราได้เห็นถึงความร่วมมือระหว่างเจ้าของพื้นที่ค้าปลีกและผู้เช่าในช่วงปีที่มีโควิด-19 ในระดับที่มากกว่าตลาดอื่น ๆ     ความเข้าใจกันนี้ได้ส่งผลให้เกิดประโยชน์แก่ทั้งสองฝ่าย เนื่องจากตลาดนี้ไม่เคยหยุดพัฒนา  แม้ว่าความสำคัญของการนำเทคโนโลยีมาใช้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งบนแพลตฟอร์มออนไลน์ มีความชัดเจนมากที่สุดเท่าที่เราเคยเห็นมา  แต่ซีบีอาร์อีคาดว่าลูกค้าจะยังคงเห็นถึงความสำคัญของการมีหน้าร้านและการซื้อสินค้าจากหน้าร้าน 

ปัจจุบันมีการพัฒนาโครงการพื้นที่ค้าปลีกขนาดใหญ่ 6 โครงการที่อยู่ระหว่างการก่อสร้างและอีก 7 โครงการที่ประกาศออกมาใหม่   แต่แนวโน้มที่น่าจับตามองคือการพัฒนาโครงการค้าปลีกขนาดกลางให้เหมาะสมกับความต้องการและไลฟ์สไตล์ของผู้อยู่อาศัยในพื้นที่ชานเมือง

นางสาวจริยา ถ้ำตรงกิจกุล หัวหน้าแผนกพื้นที่ค้าปลีก ซีบีอาร์อี ประเทศไทย วิเคราะห์ถึงตลาดค้าปลีกในประเทศท่ามกลางดิจิทัลกำลังเติบโต และมีการพัฒนาระบบการซื้อขาย การชำระเงิน และคลังสินค้าออนไลน์เพื่อรองรับความต้องการเพิ่มขึ้นอย่างอย่างต่อเนื่อง แต่ตลาดค้าปลีกออฟไลน์ ก็มีการปรับตัว ด้วยการลงทุนนำนำเทคโนโลยีมาใช้ในโครงการค้าปลีกเพื่อดึงดูดผู้คนมีความสุขในการซื้อสินค้าแบบออฟไลน์ จุดแตกต่างและเป็นจุดแข็งของออฟไลน์และออนไลน์ที่แตกต่างกัน เพราะการซื้อขายออนไลน์สร้างความสะดวกสบา ขณะที่การซื้อขายหน้าร้านสร้างประสบการณ์  ตลาดทั้งสองรูปแบบจึงโดดเด่นและลงตัวต่างกัน แต่ก็สามารถผสมผสานกันได้อย่างลงตัว”







เงินทุนขานรับไทยจุดยุทธศาสตร์ภูมิภาค
เคลื่อนนิคม-โลจิสติกส์ขยายพื้นที่โต


ความต้องการที่ดินเพื่อการอุตสาหกรรมจะยังคงมีอยู่อย่างต่อเนื่องในปี 2566 เนื่องจากผู้พัฒนาโครงการเร่งขยายนิคมอุตสาหกรรมเดิมและพัฒนานิคมอุตสาหกรรมใหม่เพื่อให้สอดคล้องกับความต้องการที่เป็นผลมาจากนโยบาย China Plus One ที่ยังคงดำเนินต่อ    นอกจากนี้ สิทธิประโยชน์ต่าง ๆ ของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน หรือ BOI จำเป็นต้องได้รับการต่ออายุและปรับปรุงใหม่ เพื่อให้ก้าวให้ทันประเทศคู่แข่งในภูมิภาคเพื่อดึงดูดการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ 

จากการลงทุนอย่างต่อเนื่องในโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญโดยเฉพาะในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ EEC และในนิคมอุตสาหกรรมที่มีการบริหารจัดการอย่างมืออาชีพ ส่งผลให้ประเทศไทยอยู่ในจุดได้รับประโยชน์จากความต้องการพื้นที่อุตสาหกรรมและโลจิสติกส์ที่เคยชะงักไปในช่วงสองสามปีที่ผ่านมา

นายอาดัม เบลล์ หัวหน้าแผนกพื้นที่อุตสาหกรรมและโลจิสติกส์ ซีบีอาร์อี ประเทศไทย กล่าวว่า “ซีบีอาร์อีคาดว่าผู้ให้บริการดาต้าเซ็นเตอร์ ผู้ผลิตเซมิคอนดักเตอร์ และผู้ผลิตยานยนต์ทั้งแบบปกติและแบบไฟฟ้า จะยังคงมองประเทศไทยในฐานะตัวเลือกที่เหมาะสมเป็นอย่างมากในการตั้งฐานการผลิต  ไทยอยู่ในจุดยุทธศาสตร์ที่ดีมากในการดึงดูดการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศให้เข้ามามากขึ้นเพื่อสนับสนุนอุตสาหกรรมที่กำลังเติบโตเหล่านี้”

ท่องเที่ยวฟื้นตั้งแต่ปลายปี65
กระตุ้นซัพพลายห้องพักเพิ่ม12%ในปี68

หลังจากปลายปี 2565 ในช่วงสิ้นสุดลง ภาคการท่องเที่ยวดีขึ้นอย่างมาก ทำให้เติบโตต่อเนื่องในปี 2566 ก็ยังคงเป็นไปในทิศทางบวก   ตลาดได้รับผลดีจากผลการดำเนินงานของโรงแรมมียอดการเข้าพักดีขึ้นและจำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติที่เดินทางเข้ามามากขึ้น   ทั้งยังได้แรงสนับสนุนจากการที่นักท่องเที่ยวจีนสามารถกลับเข้ามายังประเทศไทยได้เร็วกว่าที่คาดการณ์ไว้  

แม้ว่านักท่องเที่ยวต่างชาติจะกลับเข้ามาอีกครั้ง แต่ภาครัฐยังคงให้ความสำคัญกับการรักษากลุ่มนักท่องเที่ยวในประเทศ โดยมีการออกแคมเปญส่งเสริมการท่องเที่ยวในประเทศ    อีกทั้ง โรงแรมต่าง ๆ จะยังคงต้องพัฒนาอย่างต่อเนื่อง หลังจากได้กลับมาเปิดให้บริการ ทำให้มีซัพพลายโรงแรมใหม่เพิ่มขึ้นมากกว่า 10,000 ห้องที่จะให้บริการในตลาดเพิ่มขึ้นภายในสิ้นปี 2568 เท่ากับว่าปริมาณห้องพักโรงแรมในกรุงเทพฯ เพิ่มขึ้นอีก 12%




CBRE(1)

โรงแรมงัดกลยุทธ์ESG ฟื้นธุรกิจชดเชยวิกฤต2ปี 


ทั้งนี้ รายได้ค่าห้องพักโรงแรมเฉลี่ยต่อวัน (ADR) ในเดือนธันวาคม ปี 2565 ถือว่าสูงกว่าเดือนธันวาคม ปี 2562 ซึ่งเป็นช่วงวก่อนเกิดวิกฤติ แต่เทียบกับ ค่าเฉลี่ยอัตราการเข้าพัก (Occupancy Rate) ยังคงอยู่ในระดับที่ต่ำกว่า  ดังนั้น เมื่อประเมินผลการดำเนินงานโดยรวมของทั้งปี 2565 ยังต่ำกว่าปี 2562 ซึ่งเป็นปีมาตรฐานในช่วงที่ธุรกิจท่องเที่ยวของประเทศกำลังเติบโต เพราะจำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติยังแตกต่างกันอย่างมาก 

สิ่งที่น่าจับตามองจากนี้คือเจ้าของโรงแรมและเครือโรงแรมต่าง ๆ จะให้ความสำคัญกับการควบคุมต้นทุนของโรงแรม โดยเฉพาะการเริ่มต้นในการ นำกลยุทธ์ด้าน ESG ในระยะยาวมาใช้  ตลอดจนการลงทุนด้านเทคโนโลยีและการรักษาพนักงานเอาไว้ เนื่องจากผู้ที่เคยตกงานจำนวนมากลังเลที่จะกลับสู่ภาคธุรกิจนี้

นายอรรถกวี ชูแสง หัวหน้าแผนกธุรกิจโรงแรม ซีบีอาร์อี ประเทศไทย ให้ความเห็นถึงกลยุทธ์ธุรกิจโรงแรมหลังวิกฤตโควิดว่า เจ้าของกิจการโรงแรมและเครือโรงแรมจะทุ่มเทเวลาและทรัพยากรวางแผนธุรกิจเพื่อให้มั่นใจว่า จะสร้างโอกาสในการกลับมาฟื้นตัวจากการเดินทางมาของนักท่องเที่ยวต่างชาติหลังเปิดประเทศ เพื่อให้เพิ่มอัตราการเติบโตของผลประกบการชดเชยกับปัญหาขาดทุนหลายปีติดต่อกัน นอกจากนี้ ยังเป็นโอกาสสำหรับนักลงทุนที่ต้องการ
ซื้อโรงแรม หากเจรจาหาช่องว่างที่ลงตัวและราคาที่เหมาะสมในการพัฒนาสร้างมูลค่าให้กับธุรกิจในอนาคต ยังถือว่ามีโอกาสในการเติบโตของธุรกิจจากนักท่องเที่ยวที่เพิ่มขึ้น หลังจากตลาดเริ่มมีความเชื่อมั่นทำให้สถานการณ์ดีขึ้น




จับตาบิ๊กโปรเจ็คท์โครงการมิกซ์ต่อเปิดตัว
ภาษีที่ดินบีบปล่อยพื้นที่แหล่งลงทุนใหม่

อุปสรรคสำคัญในการลงทุนคือ อัตราดอกเบี้ยที่สูงขึ้น ทำให้ธนาคารมีความระมัดระวังและจำกัดการปล่อยสินเชื่อด้านการ่ลงทุนในตลาดอสังหาริมทรัพย์ในปี 2566  แต่โดยภาพรวมความเชื่อมั่นเริ่มค่อยๆ กลับมามีทิศทางดีขึ้นจึงคาดว่าจะมีปริมาณธุรกรรมซื้อขายที่ดินเพิ่มมากขึ้น 

นอกจากนี้ ผู้พัฒนาโครงการจะเปิดรับพันธมิตรเพื่อร่วมลงทุน โดยกลุ่มนักลงทุนชาวญี่ปุ่นยังคงมีมุมมองเชิงบวกต่อประเทศไทย  แม้ว่าตลาดที่พักอาศัยเป็นภาคธุรกิจที่ได้รับความนิยมในการร่วมลงทุน แต่คาดว่าในปีนี้ ตลาดอื่น ๆ อาจได้รับความสนใจมากกว่าเดิม โดยเฉพาะตลาดอาคารสำนักงานและตลาดพื้นที่อุตสาหกรรมและโลจิสติกส์

ทางด้าน นายบานาบี้ สเวนสัน หัวหน้าแผนกการลงทุนและที่ดิน ซีบีอาร์อี ประเทศไทย กล่าวเพิ่มเติมถึงแนวโน้มการลงทุนอสังหาริมทรัพย์ทีน่าสนใจคือ โครงการมิกซ์ยูสขนาดใหญ่ มีทั้งอยู่ในระหว่างการพัฒนาหรืออยู่ในขั้นตอนการวางแผน ซึ่งเปิดโอกาสมองหาผู้ร่วมลงทุนหรือแหล่งเงินทุนใหม่ ๆ เนื่องจากอัตราการปล่อยสินเชื่อในประเทศจะยังมีจำกัด   สิ่งสำคัญคือ เจ้าของที่ดินควรที่จะศึกษาหาข้อมูลเกี่ยวกับการปล่อยเช่าที่ดินเพื่อเป็นทางเลือกหากไม่ต้องการที่จะพัฒนาที่ดินนั้นเองหรือขายออกไป เพราะการเก็บที่ดินไว้โดยไม่พัฒนา แต่มีภาระจากอัตราภาษีในการถือครองที่ดินเปล่าเพิ่มขึ้น ที่จะส่งผลกระทบต่อการเก็บที่ดิน ที่จะส่งผลทำให้เกิดการทยอยขายที่ดินเพื่อให้เกิดการพัฒนาโครงการ